Agaroza to naturalny, liniowy polisacharyd pozyskiwany z czerwonych alg (krasnorostów), będący składnikiem agaru. Charakteryzuje się zdolnością do tworzenia żeli w temperaturze pokojowej. W nauce stosowana jest głównie w elektroforezie żelowej do rozdziału DNA/RNA, natomiast w medycynie estetycznej używana jest jako niehigroskopijny, stabilny wypełniacz tkankowy.
Algeness to nowej generacji implant skórny o działaniu wypełniającym i biostymulującym, proponowany jako alternatywa dla preparatów na bazie kwasu hialuronowego. Jego substancją czynną jest wysoko oczyszczona agaroza, otrzymywana z czerwonych alg rodzaju Gelidium i Pterocladia. Agaroza jest linijnym biopolimerem i obojętnym polisacharydem, a sam preparat ma postać w pełni uwodnionego hydrokoloidu. Oznacza to, że tworzy trójwymiarową sieć stabilnie zatrzymującą cząsteczki wody, ale nie pobiera dodatkowego płynu z otaczających tkanek. Dlatego właśnie Algeness określany jest jako preparat przewidywalny, niepęczniejący po podaniu i dający efekt odpowiadający temu, co lekarz uzyskuje bezpośrednio po iniekcji. Preparat jest w pełni biokompatybilny, biodegradowalny oraz nie posiada usieciowanych syntetycznych substancji chemicznych, takich jak BDDE czy PEG. Agaroza posiada zdolność bardzo dobrej integracji z tkankami, bez tworzenia zmian patologicznych, takich jak ziarniniaki czy włóknienie. Badania histologiczne preparatu wskazują na fizjologiczną reakcję tkankową z proliferacją fibroblastów i tworzeniem kolagenu, a po 12 miesiącach na całkowite wchłonięcie implantu przez makrofagi i galaktozydazę. W tym ujęciu Algeness nie jest jedynie mechanicznym wypełniaczem, ale materiałem strukturalnym, który uzupełnia ubytki objętościowe, wspiera tkanki w sposób trójwymiarowy i jednocześnie wykazuje właściwości biostymulujące.
Podobieństwa i różnice względem kwasu hialuronowego
W odniesieniu do kwasu hialuronowego obserwujemy zarówno podobieństwa, jak i zasadnicze różnice. Podobieństwo dotyczy przede wszystkim celu klinicznego: zarówno Algeness, jak i klasyczne wypełniacze HA służą do odbudowy objętości, poprawy konturu twarzy, korekcji bruzd i modelowania struktur. Oba rozwiązania funkcjonują w tej samej przestrzeni terapeutycznej medycyny estetycznej, jednak według materiałów Algeness ma odmienny profil fizykochemiczny i reologiczny. Najważniejsza różnica polega na tym, że Algeness jest żelem agarozowym, a nie preparatem kwasu hialuronowego, oraz że nie wymaga stosowania chemicznych środków sieciujących. W materiałach porównawczych HA opisuje się jako materiał higroskopijny, który pochłania płyny z otaczających tkanek, co może prowadzić do obrzęków i efektu „pillow face”. Algeness, jako w pełni uwodniony hydrokoloid, nie wykazuje tej cechy, dlatego nie zwiększa objętości wtórnie wskutek absorpcji wody. Rezultat po iniekcji jest natychmiastowy, stabilny i nie ulega późniejszemu zniekształceniu przez obrzęk. Drugą istotną różnicą jest reologia: Algeness ma bardzo wysoki moduł sprężystości G’, a dla wariantu DF 3,5% wartość ta jest wielokrotnie wyższa niż w przypadku wielu popularnych wypełniaczy HA. Wyższy G’ oznacza lepszą projekcję, lepsze uniesienie tkanek, większą stabilność konturu oraz mniejszą podatność na przesunięcie, deformację i migrację: G’ Algeness jest aż 35 razy wyższy niż u HA, dzięki czemu do uzyskania porównywalnego efektu można zużyć mniejszą objętość preparatu; określa się, że dwa opakowania Algeness odpowiada 3 – 5 ml HA.. Różnica dotyczy także losów preparatu po podaniu: HA degradowany jest przez hialuronidazę, natomiast Algeness ulega rozkładowi przez makrofagi i galaktozydazę. Pamiętać należy także, że agaroza może ulec dyspersji po kontakcie z roztworem soli fizjologicznej lub wodą do iniekcji w pierwszych 48 godzinach, co ma znaczenie praktyczne w razie konieczności zmniejszenia objętości lub interwencji po niepożądanym efekcie. Algeness pozycjonowany jest więc jako alternatywa dla HA szczególnie tam, gdzie istotna jest projekcja bez dodatkowego obrzęku, przewidywalność konturu, ograniczenie ryzyka migracji oraz naturalny, bardziej „szkieletowy” niż „napompowany” efekt wolumetryczny.
Wskazania i przeciwwskazania
Wskazania do stosowania Algeness obejmują przede wszystkim korekcję związanej z wiekiem utraty objętości, modelowanie kształtu twarzy, odtwarzanie struktur kostnych, poprawę wyrazistości linii i konturów oraz usuwanie zmarszczek i fałdów mimicznych. Preparat jest przeznaczony do głębokiego, strukturalnego modelowania, zwłaszcza w obrębie kości policzkowych, podbródka i kątów żuchwy. Szczególnie dobrymi kandydatami do tego zabiegu są pacjenci ze skłonnością do obrzęków, pacjenci z tendencją do migracji klasycznych wypełniaczy, osoby szybko metabolizujące kwas hialuronowy, sportowcy, pacjenci z alergiami (zwłaszcza z alergią na hialuronidazę), a także pacjenci z nieznaną historią zabiegową, ponieważ według prezentacji Algeness nie wchodzi w interakcje z innymi wypełniaczami i stymulatorami. Algeness polecany jest również pacjentom obawiającym się nienaturalnego efektu lub „pillow face”, osobom z szeroką, ciężką albo deformacyjno-obrzękową twarzą oraz tym, u których celem jest bardziej podkreślenie struktur kostnych niż zwiększanie objętości. Jednocześnie producent zaznacza, że nie każdy pacjent jest idealnym kandydatem: osoby ze szczupłą twarzą, bardzo cienką skórą i niewielką ilością tkanki tłuszczowej podskórnej powinny raczej preferować wypełniacze na bazie kwasu hialuronowego. Wśród przeciwwskazań wymienia się zakażenia skóry w stanie zapalnym, procesy zakaźne w jamie ustnej, przyjmowanie antybiotyków, alergię lub nadwrażliwość na agarozę, wywiad wstrząsu anafilaktycznego, zaburzenia krzepnięcia krwi, ciążę oraz okres leczenia in vitro. Osobnym ograniczeniem są pacjenci po wielokrotnych zabiegach silnie stymulujących kolagen, zarówno iniekcyjnych, jak i sprzętowych, ponieważ według materiałów może to sprzyjać długotrwałemu, niekontrolowanemu obrzękowi. Zestaw tych wskazań i przeciwwskazań pokazuje, że Algeness jest prezentowany nie jako uniwersalny zamiennik HA dla każdego, lecz jako preparat szczególnie wartościowy w określonym fenotypie pacjenta i w określonych celach estetycznych.
Protokół zabiegowy i sposób podawania
Podstawowa zasada protokołu iniekcyjnego preparatu brzmi: są to wyłącznie głębokie iniekcje, a kontakt preparatu ze skórą właściwą powinien być unikany, ponieważ pozostawienie nawet niewielkiej ilości produktu w skórze właściwej może prowadzić do powstawania guzków. W prezentacjach wskazano, że wszystkie stężenia zalecane są pod SMAS. Preparat dostępny jest między innymi w wariancie VL 2,5% oraz DF 3,5%. Algeness VL 2,5% jest wskazany raczej do średniej projekcji objętości i może być podawany głęboko na okostną oraz głęboko podskórnie, natomiast Algeness DF 3,5% przeznaczony jest do większej, głębokiej projekcji objętości, zwłaszcza głęboko do hypodermy i na okostną. Podstawowe obszary podania to kości policzkowe, podbródek i kąty żuchwy. Zalecana technika, to podawanie kaniulą, liniowo-wstecznie, z unikaniem techniki bolusów, bardzo powoli, z delikatnym masażem bezpośrednio po iniekcji. W środkowej części twarzy opisuje się iniekcję nadokostnową w okolicy łuku jarzmowego oraz głęboką iniekcję podskórną w okolicy podjarzmowej i przednio-przyśrodkowej części policzka. Dla brody i linii żuchwy również rekomendowana jest technika liniową wsteczna, wykonywana kaniulą 22G 50 mm lub 70 mm albo 25G 50 mm, z głębokim podaniem podskórnym. Materiały zalecają dokładne zhomogenizowanie produktu przed zabiegiem, możliwość dodania lidokainy, wykonanie dokumentacji fotograficznej przed i po zabiegu, oczyszczenie pola zabiegowego środkiem antybakteryjnym, zachowanie aseptyki, używanie sterylnych rękawiczek i znieczulenie miejsca iniekcji. Istotna jest także „zasada 3 sekund” — po zakończeniu podawania nie należy naciskać na tłok przez maksymalnie 3 sekundy, a dopiero potem wyciągnąć igłę. Pacjent powinien zostać uprzedzony o możliwym krótkim uczuciu pieczenia podczas iniekcji, o możliwym obrzęku przez 48–72 godziny oraz o krótkotrwałym zaczerwienieniu. Po zabiegu zaleca się unikanie ekspozycji na słońce przez 72 godziny, nieużywanie makijażu przez 24 godziny, niedotykanie miejsca iniekcji przez 12 godzin i niepalenie tytoniu przez 12 godzin. W przypadku hiperkorekcji lub potrzeby zmniejszenia objętości zaleca się natychmiastowe podanie 0,2–1 ml soli fizjologicznej lub wody do iniekcji i wykonanie lekkiego masażu. Tak opisany protokół pokazuje, że skuteczność i bezpieczeństwo Algeness są w dużym stopniu uzależnione od prawidłowej kwalifikacji, głębokości podania oraz ścisłego przestrzegania techniki zabiegowej.
Należy pamiętać, że podawane głęboko pod SMAS preparaty agarozowe, to możliwe do nabycia w Polsce Algeness o stężeniach: 2,5% i 3,5%. W innych krajach dostępne są także dwa inne stężenia preparatu, które mogą być podawane podskórnie.
Częstość zabiegów i spodziewane efekty
Algeness nie jest preparatem wymagającym bardzo częstych korekt. Dla wariantu DF 3,5% podano czas utrzymywania się efektu na poziomie około 10–15 miesięcy, a dla VL 2,5% około 8–12 miesięcy. W materiałach klinicznych wskazuje się, że większość pacjentów zgłasza co najmniej 80% utrzymania efektu przez 12 miesięcy obserwacji, a 82% pacjentów przyznaje najwyższe wyniki w skali GAIS. Podkreśla się też, że dzięki bardzo wysokiemu G’ do uzyskania pożądanego uniesienia i projekcji można użyć mniejszej ilości produktu niż w przypadku HA, co z jednej strony przekłada się na ekonomię terapii, a z drugiej wspiera aktualny trend podawania możliwie najmniejszej skutecznej ilości wypełniacza. Spodziewane efekty zabiegowe opisywane są jako natychmiastowe, przewidywalne i stabilne: następuje poprawa projekcji kości policzkowych, obserwujemy bardziej zdefiniowaną linię żuchwy, wyraźniejszy podbródek, lifting środkowej i dolnej części twarzy, harmonizację rysów oraz młodszy, ale nienadmiernie „napompowany” wygląd. W materiałach producenta wielokrotnie powraca stwierdzenie „what you see is what you get”, które ma podkreślać brak wtórnego powiększania objętości wskutek wchłaniania wody. Wśród korzyści wymienia się również brak migracji, dobrą integrację z tkankami, małe ryzyko reakcji zapalnej, brak aktywności ziarniniakowej i brak tworzenia torebki łącznotkankowej. Z punktu widzenia praktycznego oznacza to, że Algeness jest opisywany jako preparat do zabiegów wykonywanych w rytmie rocznym lub zbliżonym do rocznego, z oczekiwaniem efektu strukturalnego, liftingującego i konturującego, a nie typowo nawodniającego czy miękko wolumizującego. Jako alternatywa dla kwasu hialuronowego ma on służyć przede wszystkim tym sytuacjom, w których lekarz chce uzyskać stabilny kontur, projekcję i harmonizację twarzy bez ryzyka dodatkowego obrzęku i bez niepożądanego efektu nadmiernej objętości.
